Historia parafii

Lokalizacji Krekola dokonał 6 X 1336 roku  wójt warmiński Henryk Luter, który ufundował też kościół. Tę lokalizaję zatwierdził  9 XI 1346 roku bp Herman z Pragi. Budowę kościoła gotyckiego rozpoczęto w połowie XIV wieku. Jego konsekracja przez bpa Franciszka Kuhschmalza ku czci św. Krzyża i św. Wawrzyńca odbyła się w latach 1424 - 1425. Proboszcz Mikołaj był mianowany dla Krekola 30 XII 1433 roku. W wieku XVI kościół musiał być sprofanowany, bo bp Marcin Kromer konsekrował go ponownie 20 V 1582 roku. Nowy dach założono w roku 1713. Wymalowano kościół w roku 1719, wieżę postawiono w 1728 roku, a wnętrze kościoła wyposażono w latach 1720 - 1730.

Na początku XX wieku zbudowano w Samolubiu kaplicę pod wezwaniem św. Wojciecha. Kapłani z Krekola, odprawiali tam Mszę św. w każdą pierwszą środę miesiąca i w większe święta.

Ksiądz Eugeniusz Makulski MIC (póżniejszy duszpasterz parafii) powyższe wydarzenia tak opisał:
"Wiek XIV - pierwszy kościół drewniany pod wezwaniem św. Krzyża i sw. Wawrzyńca. Rok 1457 - rozpoczęto budowę obecnego kościoła murowanego w stylu gotyckim. Jest to czas wojny trzynastoletniej między Polską a Krzyżakami. Biskupem Warmińskim jest wtedy Eneasz Piccolomini - późniejszy papież Pius II".

Ważniejsze wydarzenia kształcujące parafię:
1553 r. - za czasów biskupa Stanisława Hozjusza, wielkiego obrońcy katolicyzmu, późniejszego kardynała i kandydata na ołtarze następuje kanoniczna erekcja parafii w Krekolu.
1582 r. - bp Marcin Kromer, gorliwy i światły obrońca wiary, dokonał uroczystej konsekracji kościoła.
1711 r. - przebudowano kościół w stylu barokowym, dano beczkowe sklepienie, dostawiono kruchtę. Nowy ołtarz główny przyozdobiono obrazami mistrzów włoskich. Bp Teodor Potocki funduje piękny ołtarz Matki Bożej, bogato złocony.
1723 r. - wystawiono potężną wieżę - dzwonnicę.
1728 r. - poświęcono nową ambonę barokową.
1730 r. - bp Krzysztof Szembek funduje dla kościoła barokowy ołtarz św. Szczepana - bogato złocony.
1743 r. - bp Adam Grabiowski poświęca nowe organy w wspaniałej barokowej oprawie.
1790 r. - na terenie parafii - w Krawczykach - Graf von Kraft buduje kaplicę dla Luteran, do której uczęszcza tylko niemiecka służba pałacowa.
1903 r. - na terenie parafii - w Samolubiu - powstaje kaplica katolicka, wybudowana w stylu neogotyckim pod wezwaniem św. Wojciecha.
1915 r. - Prusacy rabują z kościoła trzy spiżowe dzwony na cele wojenne.
1927 r. - bp Augustyn Bludau konsekruje trzy nowe dzwony: św. Krzyża, Matki Bożej i św. Wawrzyńca. Nie zabrano ich w czasie II wojny światowej bo materiał nie nadawał się na cele wojenne.
1928 r. - 1939 r. - sprawiono dla kościoła nowe, piękne, nowoczesne organy, nowe ławki, rozprowadzono ogrzewanie powietrzne i oświetlenie elektryczne. Dobudowano nową zakrystię.
1945 r. - wojsko rabuje szaty i naczynia liturgiczne, niszczy częściowo organy i centralne ogrzewanie, dewastuje kościół i plebanię oraz gospodarstwo kościelne. Po przejściu frontu, kościół przez kilka miesięcy był nie czynyy. Wreszcie opiekę nad kościołem przejmują księża diecezjalni, bądź Ojcowie Bernardyni, którzy dojeżdżali do parafii z Kiwit, lub z Stoczka: ks. Maluga, ks. Niedrowski, ks. Szkodziński, ks. Wołuniak, o. Wawro, ks. Tadeusz Kościuszko, ks. Antoni Orłowski.
1957 r. - w kwietniu opiekę nad parafią obejmują Księża Marianie z Stoczka Klasztornego. Proboszczem został ks. Jan Karbasz. Krekole początkowo obsługuje ks. Zenon Rosłoń, a od czerwca ks. Józef Pietruszko. Rozpoczyna się normalne życie parafialne. W każdą niedzielę odprawiano dwie Msze św. w Krekolach i jedną w Samolubiu. Uruchomiono ogrzewanie, przeprowadzono częściowy remont plebani i budynków gospodarczych. Zakupiono nowe ornaty i kapę. Założono brakujące szyby i zakupiono liny do dzwonów.
1958 r. - od września ks. Pietruszkę zastępuje ks. Eugeniusz Makulski. Odnowiono kościół wewnątrz i na zewnątrz, uzupełniono uszkodzone fundamenty, odbudowano mur okalający plac kościelny. Zniwelowano sam plac przykościelny, oczyszczono alejkę procesyjną, zbudowano schody na plac, wystawiono krzyż przed kościołem, cały teren obsiano trawą i zasadzono wiele kwiatów. W kościele odnowieono systemem gospodarczym ołtarze. W głównym ołtarzu umieszczono krzyż. Remontowano zakrystię. Zakupiono 7 ornatów, 3 kapy, tuwalnię, mszał, puszkę, ubiory dla ministrantów, bieliznę kościelną, dzwonki, dwie chorągwie, pomalowano na olejno drzwi i okna, uruchomiono zegar wieżowy.
1959 r. - od sierpnia proboszczem zostaje ks. Stanisław Adamski. W tym czasie odnowiono ambonę, chór, zdobyto 2 feretrony, umbraculum, nową chorągiew, przeprowadzono remont plebani oraz odnowiono kościół w Samolubiu.
1960 r. - 1961 r. - ogrodzono siatką cmentarz grzebalny, przeprowadzono elektryfikację kościołów i bp Tomasz Wilczyński wizytował parafię.
1962 r. - 1963 r. - w parafii posługę duszpasterską  pełni ks. Marian Duszyński, w tym czasie ma miejsce dalsza praca związana z odnowieniem kościoła. 

                                                                                                         Opracował i zebrał ks. Stanisław Tokarz